"Brzózka kwietniowa" Julian Tuwim

To nie liście i nie listki,

Nie listeczki jeszcze nawet -

To obłoczek przezroczysty,

Pozłociście zielonawy.

Jeśli jest gdzieś leśne niebo,

On z leśnego nieba spłynął,

Śród ogrodu zdziwionego

Tuż nad ziemią się zatrzymał.

Ale żeby mógł zzielenieć,

Z brzozą się prawdziwą zmierzyć,

Ściemnieć, smugę traw ocienić -

- Nie, nie mogę w to uwierzyć!

Julian Tuwim

"Giętko, żywo splatają się moje myśli..."Julian Tuwim

Giętko, żywo splatają się moje myśli,

Jak dziewczynie koszyk z wikliny młodej.

Sen leśny, sen powikłany tej nocy jej się przyśni,

A rankiem wczesnym -

Patrz! Już wraca - już w koszyku lepkie czerwone jagody.

Idzie - śpiewa szczęśliwa, ale ciągle urywa,

Poziomka za poziomką w jej ustach się rozpływa;

Idzie - przystaje, ogląda się,

To z uśmiechem, to z żalem!

Co też w tym sercu się dzieje!

A las czerni się coraz dalej,

A coraz bliżej bieleje

Chata, w której się śniło,

A przedtem się splatało,

A teraz się spełniło.

Julian Tuwim

„Imię” Julian Tuwim

Moje życie miało imię dziewczęce,

Imię jasne jak konwalie pierwsze,

Rwane w trawie błyszczącej o świcie

Przez lilijne szopenowe ręce.

Tym imieniem promieniami tkanym,

Lśniące liście leśne szeleściły,

Bzy majowe, zroszone perliście,

Tym imieniem pachniały kochanym...

A gdy niebo z wolna wieczorniało,

Gdy przez wyże wiała cisza polna,

W ciepłym wiewie i w jaskółczym świrze,

W każdym drzewie to imię szumiało.

… W opalonym mgieł zmierzchowym dymie

Coś rozwiało się obłokiem zwiewnym,

Smętkiem rzewnym duszę rozśpiewało:

Jakże było memu życiu na imię?

Julian Tuwim

„Ciemna noc” Julian Tuwim

Człowieku dźwigający,

Usiądź ze mną.

Pomilczymy, popatrzymy

W tę noc ciemną.

Zdejm z siebie

Kufer dębowy

I odpocznij.

W ciemną noc wlepimy razem

Ludzkie oczy.

Mówić trudno. Nosza ciężka.

Chleb kamienny.

Mówić na nic. Dwa kamienie

W nocy ciemnej.

Julian Tuwim

ilustracja: z kolekcji Basi:*

"Życie" Julian Tuwim

Do krwi rozdrapię życie,

Do szczętu je wyżyję,

Zębami w dni się wpiję,

Wychłeptam je żarłocznie

I zacznę święte wycie.

Rozbyczę się, rozjuszę,

Wycharknę z siebie duszę,

Ten pęcherz pełen strachu,

I będę ryczał wolny,

Tarzając się w piachu.

Julian Tuwim

"Miłość najważniejsza" Julian Tuwim

Ty jesteś moją żoną, to we krwi mojej tłucze

Popłochem, szczęściem, strachem, radością i wyskokiem!

Zamieram i wybucham, tryumfem wrę i huczę,

I płynę w dal obłokiem, i pędzę w dal potokiem.

I myślę, i wspominam, i przypominam sobie,

I modlę się, i płaczę, i ludziom ściskam dłonie,

I śmieję się do siebie, i nie wiem sam, co robię,

I ze wzruszeniem mówię: ja z żoną, żona, żonie...

Błękitno-złota moja! Wiosenna i jesienna!

Ty, co dzień po raz pierwszy ujrzana i kochana!

Spójrz, proszę, w oczy moje; ta sama moc niezmienna,

ta moc, co jeno rzuca w pokorze na kolana!

Julian Tuwim

ilustracja: Willem Haenraets

http://willem-haenraets.vide.pl/

"Życie moje" Julian Tuwim

Krwi, snów, mknień, żądz,

Gór, chmur, drżeń, zórz,

Łez, chwil, róż, słońc,

Łkań, gwiazd, gróz, mróz--!

O, życie moje!

O, życie moje!

Bierz, gub, trwoń, trać,

W lot, w śmiech, w gniew, w szał!

Żyć! śnić! drżeć! łkać!

Mknij, leć, pędź, w cwał!

O - życie moje!!

O życie moje!!

Ból? Śmierć? Tak, tak!

Wiem, wiem: czar złud!

Nic, nic! Dzień - ptak!

W pęd! w lot! w wir! w cud!

O życie, życie moje!

Julian Tuwim

"Dusza" Julian Tuwim

Objawia się. I nagłym, ukrytym odruchem

Przypomina o sobie. Zahuczy jak burza!

Chłośnie w twarz straszną prawdą - lub świetlistym duchem

Przepaja mnie: i zwodzi, mami i odurza...

Lub targnie się - i ostrym mnie kantem ubodzie

W najczulszy nerw - i wzrośnie całą mą istotą!

Albo przychodzi do mnie, gdy jestem w ogrodzie,

Sycąc dalekim wzrokiem zachodowe złoto.

A jest wszędzie: i w bogach zapomnianych czasów,

I w mglistych napomknieniach o czymś, co być może,

I w gęstwie niewidomej dumnych, starych lasów,

I w widmach, co rzucają gwiezdne łkania w morze.

I w tych, co umierają w słoneczne południe,

I w tych, co przeklinają, w tych, co błogosławią,

W tych, co Chrystusów zwodzą, całując obłudnie,

I w tych, co się w rozpuście pod krzyżami pławią.

Wszędzie jest! Dręczy, cieszy, marę zwątpień ciska,

Zachodzi z tyłu skrycie, w proch rzuca, uśmierza,

Ukaja i przeraża, w wszechświętości błyska!

- Apokalipsowego nosim w sobie zwierza.

Julian Tuwim

ilustracja: Albrecht Durer "Czterech jeźdźców Apokalipsy"
http://kult.art.pl/forum/viewtopic.php?pid=335813

***[Gdybym był krzakiem...] Julian Tuwim

                             

      ***                              

Gdybym był krzakiem świeżych, najczerwieńszych róż,

A umieją one świeże być! czerwone!

Ty - oczy tylko (tak jak umiesz) zmruż,

A na ten rozkaz twój - spłonę.

I choćby szary, martwy, stał się ze mnie proch,

I beznadziejna gruda z mogilnego dołu,

Ty - znowu przyćmij tym zmrużeniem wzrok,

A róże trysną z popiołu.

Julian Tuwim

ilustracja:  krzew różany, autor nieznany, znalezione na stronie:                                                                                                                                       

http://zdrowie.onet.pl/1612794,2041,,,,jak_kochasz_test_psychologiczny,psychologia.html

"Irysy" Julian Tuwim

Ciemnych irysów dostałem pęk,

Nie wiem od kogo.

Serce me drżący ogarnął lęk,

Ciemnych irysów dostałem pęk

I patrzę na nie z dziecinną trwogą:

"Co też te kwiaty mi przynieść mogą?"

- Lęk.

I list dostałem. Słowa: "Bez słów"

Jeno w nim były.

...Jak tchnienie dawnych najdroższych bzów,

Żal mi przyniosły słowa: "Bez słów"...

Śród wspomnienia słodkiej bezsiły

Znów mi się oczy twoje przyśniły,

Znów...

Julian Tuwim

ilustracja: Vincent van Gogh  "Irysy"
http://galeria.606.pl/irysy-p-666.html

"Rozwiązują się nagle i lekko..." Julian Tuwim

Rozwiązują się nagle i lekko,

Opadają, jak płatki kwiatów,

Groźne supły zamówione przez piekło

U najgorszych supłomanów-wariatów.

Pętle słów kołtuniastych plątali,

Fanatycznie, na amen skręcone,

I na mokro zaciskali ze snami

W guzy, w gruzła, w garbate miliony.

I przez gardło sękatym powrozem,

I przez oczy - warkoczami czarownic...

Młode pędy tylu naszych wiosen

Uwikłali w szatańskiej sznurowni!

Julian Tuwim

ilustracja: autor grzmit "Piekło,Niebo"       http://www.digart.pl/

Ptak

Na gałązce usiadł ptak:
Zaszczebiotał, zatrzepotał
Ostry dzióbek w piórka otarł,
Rozkołysał cały krzak.

Potem z świstem frunął w lot!
A gałązka rozhuśtana
Jeszcze drży, uradowana,
Że ją tak rozpląsał trzpiot

Julian Tuwim

"Cel" Julian Tuwim

Szukałem tego w Paryżu, szukałem w Berlinie i Rzymie,

A to za oknem było i miało polskie imię.

Myślałem że to potęga, świat nowy, nowe dzieje,

A to ogródek wiejski, co się kwiatami śmieje.

A to groszek pachnący, georginie i malwy,

Wymalowane słońcem w proste, włościańskie barwy.

Teraz kołysz się, kołysz, nierozumna głowo,

Że w ogródku niebiesko i płowo, i różowo.

Szukałem tego pogonią - niecierpliwie, proroczo,

A to mi z paru grządek ukazało się oczom.

Będę jeszcze w New Yorku, będę w Moskwie i Hadze,

Da Bóg, to i o Tokio, to i Tokio zawadzę.

Julian Tuwim